Fiscale vrijheid in beweging: een casestudy over emigratie, remigratie en de vrijheid van vestiging

In de complexe wereld van internationale belastingwetgeving, waar grenzen zowel letterlijk als figuurlijk worden overschreden, ontstaan vaak intrigerende vraagstukken. Een recente uitspraak van de Rechtbank Gelderland werpt licht op een dergelijk vraagstuk, gerelateerd aan de Fiscale vrijheid in beweging. Hierbij staan de principes van de vrijheid van vestiging binnen de Europese Unie (EU) centraal. Deze casus, betreft de fiscale gevolgen van de emigratie en latere remigratie van een directeur-grootaandeelhouder (dga), biedt een fascinerende inkijk in de interactie tussen nationale belastingregels en Europese vrijheden.

Inleiding: de fiscale regeling in kwestie

Voordat we duiken in de specifieke details van de casus, is het belangrijk om een basiskennis te hebben van enkele fiscale concepten. In Nederland, zoals in vele andere landen, wordt het aanmerkelijk belang van een dga in een vennootschap belast. Wanneer een dga emigreert, houdt de Nederlandse fiscus rekening met een “fictieve vervreemding” van dit belang, wat kan resulteren in een conserverende aanslag om toekomstige belastingclaims veilig te stellen. Deze regeling beoogt te voorkomen dat Nederland belastingrechten verliest over de waardestijging van aandelen die is opgebouwd tijdens de periode dat de dga in Nederland belastingplichtig was.

De casus: van Nederland naar Polen en terug

De kern van deze zaak betreft een dga die in 2003 van Nederland naar Polen emigreerde en aanzienlijke belangen had in twee bedrijven. Tijdens zijn verblijf in Polen, richtte hij een nieuwe Poolse holding op waarin hij zijn aandelen inbracht. Eind 2018 besloot hij terug te keren naar Nederland. Bij zijn remigratie werd de verkrijgingsprijs van de aandelen in de Poolse holding, door de Nederlandse belastingdienst, significant naar beneden bijgesteld. Deze ‘step down’ werd door de inspecteur gerechtvaardigd op basis van nationale belastingwetgeving, maar stond ter discussie.

De rechtbank oordeelt: een kwestie van Fiscale vrijheid in beweging

De rechtbank moest beoordelen of deze ‘step down’ in de verkrijgingsprijs gerechtvaardigd was, of dat het een inbreuk vormde op de vrijheid van vestiging zoals gewaarborgd door het EU-recht. De uitspraak was duidelijk: de aanpassing was in strijd met de vrijheid van vestiging, aangezien een vergelijkbare binnenlandse situatie niet tot een dergelijke aanpassing zou hebben geleid. Dit oordeel benadrukt het belang van gelijke behandeling binnen de EU en de bescherming van de rechten van burgers en bedrijven die gebruik maken van hun vrijheid om zich binnen de lidstaten te vestigen en te verplaatsen.

Belang voor internationaal mobiele dga’s

Deze uitspraak heeft belangrijke implicaties voor dga’s die overwegen te emigreren of reeds geëmigreerd zijn en overwegen terug te keren naar hun thuisland. Het benadrukt de noodzaak om de fiscale gevolgen van dergelijke bewegingen zorgvuldig te overwegen en onderstreept het belang van Europese rechtsprincipes die boven nationale belastingwetten staan. Dit is een win voor de mobiliteit binnen de EU, en biedt een belangrijk precedent voor vergelijkbare zaken in de toekomst.

Conclusie

Deze casus illustreert de complexe interactie tussen nationale belastingwetgeving en de overkoepelende principes van de Europese Unie, onder de noemer Fiscale vrijheid in beweging. Voor directeur-grootaandeelhouders (dga’s) biedt het een cruciale les over het belang van zorgvuldige planning en de potentiële impact van Europese wetgeving op fiscale zaken. Het onderstreept ook het voortdurende belang van de vrijheid van vestiging, een fundamenteel principe dat de basis vormt van de interne markt van de EU. In een wereld waar de beweging van personen en kapitaal steeds vrijer wordt, blijft de bescherming van deze vrijheden van cruciaal belang.

Meer berichten

Neem contact op

Amsterdam – Kleine-Gartmanplantsoen 21
Arnhem – Willemsplein 34-2
Nederland

E info@duijntax.com
T +31 (0) 88 – 8 387 669

DTS Duijn’s Tax Solutions B.V.
Bank: Rabobank
BIC: RABONL2U
IBAN: NL64RABO0167742167