Een belangrijke keuze voor expats en managers
In een recente uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam (ECLI:NL:GHAMS:2025:1746) werd nogmaals onderstreept hoe belangrijk de juiste fiscale structurering is voor expats en managers met een lucratief belang. De zaak draaide om een expat die via een buitenlandse vennootschap deelnam aan een managementparticipatieplan (MPP), gebruikmaakte van de 30%-regeling, en geconfronteerd werd met forse navorderingsaanslagen. De centrale vraag: mag een dergelijk voordeel in Box 2 worden belast, of valt het onder Box 1 als resultaat uit overige werkzaamheden?
Box 1 vs Box 2: het verschil in heffing
De keuzeregeling van artikel 3.95b lid 5 Wet IB 2001 biedt onder voorwaarden de mogelijkheid om voordelen uit een lucratief belang niet als werkinkomen (Box 1), maar als inkomen uit aanmerkelijk belang (Box 2) te laten belasten. Het verschil? Box 1 kent een toptarief van 49,5%, terwijl Box 2 “slechts” een toptarief heeft van 31%. Een aanzienlijk verschil dus.
In de praktijk een populaire route
In mijn praktijk zag ik dat deze combinatie van lucratief belang via een buitenlandse vennootschap en toepassing van de 30%-regeling jarenlang gold als een aantrekkelijke fiscale route. De gedachte was eenvoudig: door te kiezen voor partieel buitenlandse belastingplicht, bleef het inkomen uit de buitenlandse vennootschap buiten de Nederlandse heffing van Box 2. En als vervolgens 95% van de voordelen werd uitgekeerd, zou je kunnen kiezen voor Box 2-behandeling op grond van artikel 3.95b lid 5.
Maar juist daar wringt nu de schoen. Doordat er geen Box 2-inkomen is vanwege de partiële belastingplicht, kan er juridisch formeel ook niet voor Box 2 gekozen worden. Het Hof bevestigt in deze uitspraak dat de keuzeregeling dan niet beschikbaar is. Dit voelt wrang, want economisch wordt het voordeel wel genoten, maar juridisch voldoet het niet aan de definitie van Box 2.
Europese recht en internationale gevolgen?
Een prikkelende vraag die deze uitspraak oproept is of deze benadering niet wringt met het Europees recht, met name de vrijheid van vestiging en het vrije kapitaalverkeer. Immers, een vergelijkbare Nederlandse manager met aandelen in een Nederlandse BV zou wél kunnen kiezen voor de gunstigere Box 2-heffing.
Interessant is ook dat landen als Spanje en Portugal vergelijkbare regelingen kennen voor expats of niet-ingezetenen met belastingvoordelen. Deze uitspraak zou best eens inspiratie kunnen opleveren voor belastingautoriteiten in andere landen om soortgelijke constructies kritisch te bekijken of zelfs aan te pakken.
Wat kunnen anderen doen in soortgelijke situaties?
Managers en expats met vergelijkbare structuren kunnen actie ondernemen door:
- Hun lucratief belang onder te brengen in een Nederlandse BV;
- De fiscale vestigingsplaats van hun bestaande buitenlandse vennootschap naar Nederland te verplaatsen;
- Tijdig te zorgen voor uitkeringen van ten minste 95% van de voordelen naar privé binnen het kalenderjaar, om zo de keuzeregeling correct toe te passen.
Mijn visie en advies voor lucratief belang Box 1 of Box 2
Deze uitspraak is een wake-up call. Het bevestigt opnieuw dat fiscale optimalisatie staat of valt met de details van wet- en regelgeving. Wat ooit slim leek, kan bij nadere beschouwing fiscale valkuilen opleveren. Wie gebruik wil maken van de gunstigere Box 2-heffing, moet zijn structuur daar bewust op inrichten.
Laat u tijdig adviseren. Want voorkomen is beter dan procederen. Neem gerust contact met mij op voor een vrijblijvend gesprek over de impact van deze uitspraak op uw situatie of die van uw cliënten.
